Uczę się • PORADNIK
Siodłanie i kiełznanie konia krok po kroku, wsiadanie i zsiadanie
Co zakłada się najpierw, gdzie leży popręg, jak dobrać puśliska, jak wsiąść i zsiąść z konia oraz jak rozsiodłać. Kolejne kroki według materiałów PZJ.
Treść sprawdzona źródłowo: . Opracowanie Stajni Wiedzy, bez deklaracji recenzji instruktorskiej.
Siodło czy ogłowie: co najpierw
Kolejność zależy od tego, gdzie stoi koń. W boksie najpierw zakłada się ogłowie, a potem siodło. Koń uwiązany w stanowisku najpierw dostaje siodło, a dopiero potem ogłowie. Przy rozsiodływaniu w boksie zdejmuje się najpierw siodło, potem ogłowie, a w stanowisku po zdjęciu ogłowia od razu zakłada się kantar z uwiązem.
Wędzidło wkłada się delikatnie: leży płasko na dłoni, kciukiem lekko naciskasz kącik warg, a drugą ręką unosisz ogłowie. Przy zdejmowaniu ogłowia uważaj, żeby wędzidło nie uderzyło o zęby, a wodze nie spadły na ziemię.
Siodłanie w kolejnych krokach
Każdy krok ma swój powód: sprawdzasz sprzęt, zanim trafi na konia, i konia, zanim założysz na niego sprzęt.
| Krok | Co robisz |
|---|---|
| 1. Sprawdzenie sprzętu | czysty czaprak, stan puślisk, przystuł i zaczepów |
| 2. Sprawdzenie grzbietu | przygładzasz sierść i sprawdzasz skórę pod kątem urazów i bolesności |
| 3. Podejście | z lewej strony, z siodłem na lewym przedramieniu |
| 4. Położenie siodła | kładziesz je nad kłębem i przesuwasz do tyłu, aż trafi we wgłębienie za kłębem |
| 5. Popręg | na mostku, mniej więcej szerokość dłoni za łokciami |
| 6. Prawa strona | przechodzisz na prawą stronę, sprawdzasz popręg i czaprak, delikatnie opuszczasz popręg |
| 7. Prowadzenie | strzemiona podciągnięte, dopóki nie wsiądziesz |
Puśliska i przygotowanie do wsiadania
Przed wsiadaniem dociągasz popręg, przerzucasz wodze na szyję konia i opuszczasz strzemiona. Wstępnie długość puśliska sprawdzisz przy koniu: palce opierasz przy sprzączce na zamku, a strzemię powinno sięgać pachy. W siodle, przy luźno opuszczonych nogach, strzemię wypada mniej więcej palec poniżej kostki. Ostatecznie puśliska dopasowuje się dopiero w siodle.
Oba puśliska muszą mieć równą długość, bo inaczej siedzisz krzywo. Po regulacji podciągnij klamrę puśliska do zamka siodła, żeby nie uwierała i nie raniła nogi.
Wsiadanie, dociąganie popręgu i zsiadanie
Na ujeżdżalni wsiada się na linii środkowej, z koniem ustawionym równolegle do krótkiej ściany, w bezpiecznej odległości od innych. Stajesz po lewej stronie, plecami do głowy konia, lewym biodrem przy jego łopatce. Bat trzymasz w lewej ręce razem z wodzami, końcówką w dół. Przekładając nogę, uważaj, żeby nie uderzyć konia kolanem w okolice nerek.
Popręg dociąga się z siodła najlepiej w stępie: wodze w jednej ręce, noga przesunięta przed tybinkę, stopa w strzemieniu, i skracasz przystuły. Zsiadasz w tym samym miejscu co przy wsiadaniu: wyjmujesz obie stopy ze strzemion, przekładasz prawą nogę nad zadem i lądujesz na obu stopach. Przez cały czas nie wypuszczasz wodzy z ręki.
Najczęstsze pytania
Co zakłada się najpierw: siodło czy ogłowie?
To zależy od miejsca. W boksie najpierw ogłowie, potem siodło. W stanowisku, gdzie koń stoi uwiązany, najpierw siodło, a dopiero potem ogłowie.
Gdzie powinien leżeć popręg?
Na mostku konia, mniej więcej szerokość dłoni za łokciami. Popręg dociąga się stopniowo, a z siodła najlepiej w stępie.
Jak dobrać długość puślisk?
Wstępnie przy koniu: palce przy sprzączce na zamku, strzemię powinno sięgać pachy. W siodle przy luźno opuszczonych nogach strzemię wypada około palca poniżej kostki. Ostatecznie dopasowuje się je w siodle.
Z której strony wsiada się na konia?
Z lewej strony. Stajesz plecami do głowy konia, lewym biodrem przy jego łopatce, z wodzami i batem w lewej ręce.
Jak bezpiecznie zsiąść z konia?
Wyjmujesz obie stopy ze strzemion, przekładasz prawą nogę nad zadem i lądujesz na obu stopach. Przez cały czas trzymasz wodze w ręce.
ZATRZYMAJ SIĘ NA CHWILĘ
Krótkie ćwiczenie
Koń stoi w boksie. Wymień kolejność: kiedy zakładasz ogłowie, a kiedy siodło, i co zdejmujesz najpierw po jeździe.
Zobacz omówienie
W boksie najpierw ogłowie, potem siodło. Po jeździe, rozsiodłując w boksie, najpierw zdejmujesz siodło, potem ogłowie.
Zobacz też
Źródła i sprawdzenie
PZJ: Pytania na brązową odznakę
Pytania 101-107 o przygotowaniu konia do jazdy, strony PDF 14-15; część stajenna, strony PDF 31-34
Sprawdzono 2026-09-27. Propozycje ćwiczeń i organizacji nauki są autorskim opracowaniem. Niezależne materiały do nauki. Test nie jest oficjalnym egzaminem PZJ i nie zastępuje przygotowania praktycznego.